چسبندگی جفت (پلاسنتا اکرتا) عارضه ی خطرناکی است که در دوران بارداری بروز می کند و زمانی اتفاق می افتد که جفت به شدت به دیواره ی رحم چسبیده باشد.
اغلب پس از تولد جنین، جفت از دیواره ی رحم جدا می شود. اما در صورت بروز عارضه ی چسبندگی جفت، بخشی از جفت یا تمامی آن به دیواره ی رحم چسبیده باقی می ماند. این امر منجر به بروز خونریزی شدید پس از زایمان می شود.
همچنین ممکن است که چسبندگی جفت به اندازه ای باشد که جفت به درون عضلات دیواره ی رحم نفوذ کند (چسبندگی جفت اینکرتا / placenta increta) یا رشد کرده و از دیواره ی رحم هم بیرون بزند (چسبندگی پرکرتا / placenta percreta).
عارضه ی چسبندگی جفت یکی از پرخطرترین اختلالاتی است که می تواند در طی بارداری روی دهد. اگر این مسئله در طی دوران بارداری تشخیص داده شود، ممکن است نیاز به سزارین زودتر از موعد و در پی آن هیسترکتومی (عمل جراحی برداشتن رحم) باشد.
علائم و نشانه های چسبندگی جفت
عارضه ی چسبندگی جفت طی دوران بارداری اغلب علائم خاصی ندارد؛ اما ممکن است که در سه ماهه ی سوم بارداری منجر به خونریزی واژینال شود. این عارضه معمولا طی انجام سونوگرافی های معمول بارداری شناسایی می شود.
علل بروز چسبندگی جفت
این عارضه اغلب در اثر ناهنجاری های مرتبط با دیواره ی رحم بروز می کند؛ ناهنجاری هایی که در پی زخم برداشتن دیواره ی رحم در اثر جراحی های سزارین قبلی یا جراحی رحم ایجاد می شوند. با این حال، در برخی موارد این عارضه در افرادی مشاهده شده است که هیچ گونه سابقه ی جراحی مرتبط با رحم نداشته اند.
چسبندگی جفت
عوامل موثر در بروز و تشدید چسبندگی جفت
عوامل متعددی می توانند در بروز و تشدید این عارضه نقش داشته باشند که در این میان می توان به موارد زیر اشاره کرد:
• داشتن سابقه ی جراحی های مرتبط با رحم.
احتمال بروز چسبندگی جفت با تعداد جراحی های سزارین و رحمی که در گذشته داشته اید ارتباط دارد؛ هرچه تعداد جراحی ها بیشتر بوده باشد، احتمال بروز این عارضه نیز افزایش می یابد.
• وضعیت و محل قرارگیری جفت.
اگر جفت، بخشی از دهانه ی رحم (سرویکس) یا تمامی آن را پوشانده (جفت سرراهی) یا در بخش تحتانی رحم قرار داشته باشد، میزان احتمال بروز چسبندگی جفت افزایش پیدا می کند.
• سن مادر.
احتمال بروز این عارضه در زنان بالای 35 سال بیشتر است.
• داشتن سابقه ی زایمان.
احتمال بروز چسبندگی جفت با افزایش تعداد بارداری های فرد، افزایش پیدا می کند.
عوارض احتمالی چسبندگی جفت
چسبندگی جفت می تواند منجر به بروز موارد زیر گردد:
• خونریزی شدید واژینال.
چسبندگی جفت ممکن است به خونریزی شدید (هموراژیک hemorrhage) واژن پس از زایمان منجر گردد. این خونریزی می تواند خطر مرگ در پی داشته باشد زیرا جلوی لخته شدن طبیعی خون (انعقاد داخل عروقی منتشره / disseminated intravascular coagulopathy) را می گیرد و منجر به از کار افتادن ریه ها (سندروم دیسترس تنفسی حاد / Acute Respiratory Distress Syndrome) و کلیه ها می شود. در اغلب موارد، تزریق خون ضروری است.
• زایمان زودرس.
عارضه ی چسبندگی جفت سبب می گردد که زایمان زودتر از موعد آغاز شود. اگر این پدیده در حین بارداری منجر به خونریزی شود، ممکن است مجبور شوید که بچه را زودتر از موعد به دنیا بیاورید.
مترجم: ملوک دانشمند